بعد از چهار دهه بسیاری از مردم ایران توانستند همزمان با رأی‌گیری جمهوری اسلامی نظر خود را آزادانه درباره انتخابات و شرایط‌ آن ابراز کنند.

این نظرخواهی با استفاده از پیشرفته‌ترین ابزار آمارگیری و همچنین  سیستم «گلوله برفی» به شهروندان از همه طبقات و قشرهای اجتماعی دسترسی یافته و از این نظر هزاران شهروندی که از داخل ایران در آن شرکت کرده‌اند، می‌توانند به عنوان نمونه‌ی آماری قابل اتکا و استناد، بازتاب واقعیت جامعه ایران باشند.

نتایج اولیه‌ی نظرخواهی پروژه ققنوس ایران که همزمان با انتخابات مجلس شورای اسلامی یازدهم در دوم اسفند ۱۳۹۸ برگزار شد، به روشنی نشان می‌دهد که عزم مردم بر عدم مشارکت بوده و این رأی‌گیری را تحریم‌ کرده‌اند. آنها با دریغ کردن آرای خود، مشروعیت نظام جمهوری اسلامی را زیر سوال برده‌اند.

این ششمین نظرخواهی پروژه ققنوس ایران است که بسیار وسیع‌تر از بقیه انجام گرفته است. در نخستین ساعات اعلام لینک نظرخواهی ققنوس، هزاران نفر از داخل و خارج ایران به آن مراجعه کرده‌اند. از این میان تا لحظه تنظیم این گزارش نزدیک به یازده هزار نفر به پرسش‌ها پاسخ داده و ارسال کرده‌اند که نزدیک به هفت‌هزار تن از آنان از داخل ایران بوده‌ است. برای یک بررسی تجربی و علمی حدود ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ نمونه آماری قابل اتکا است.

بررسی نتایج  نهایی در هفته‌های آینده تهیه خواهد شد و در اختیار همگان قرار خواهد گرفت.

تأکید می‌شود آنچه در ادامه می‌خوانید بر اساس داده‌های خام و بدون تعدیل و پایش است. بررسی‌های ریاضی و آماری این نظرخواهی بدون به کار گرفتن «داده‌کاوی» (Data Mining) به نتایج روشن‌تری می‌انجامد.

 اعداد و ارقام اولیه

اما نگاهی به نتایج اولیه نشان می‌دهد که مردم در سطح گسترده در این انتخابات شرکت نکرده‌اند.

طبق اعلام رسمی، در حال حاضر ۵۷ میلیون و ۹۱۸ هزار و ۱۵۹ تن واجد شرایط رأی دادن هستند که ۲ میلیون و ۹۳۱ هزار و ۷۶۶ تن از آنان  رأی اولی به شمار می‌روند.

[لطفا توجه داشته باشید که اعداد و ارقام آمده در این نتایج و نمودارها بر اساس تعداد شرکت‌کنندگان در این نظرخواهی و بازتاب پاسخ‌های آنهاست]

video

در نظرخواهی ققنوس:

  • ۷۴درصد از شرکت‌کنندگان مرد و ۲۶درصد زن
  • ۶۱درصد ۳۱ تا ۵۰ساله و ۳۰درصد ۱۸ تا ۳۰ ساله و ۸درصد بالای ۵۰ سال
  • ۶۳درصد دارای تحصیلات عالی و ۳۷درصد دیپلم و زیردیپلم
  • ۳۶درصد شغل آزاد، ۲۰درصد کارمند، ۱۴درصد بیکار، ۷ درصد کارگر، ۶درصد دانش‌آموز و دانشجو و ۴درصد بازنشسته
  • بیشترین شرکت‌کنندگان از تهران با ۳۳درصد، اصفهان با ۹درصد، خراسان شمالی و فارس با ۷درصد و مازندران و گیلان با ۴درصد
  • ۹۴درصد از مناطق شهری و ۶درصد از مناطق روستایی
  • ۹۷درصد در انتخابات مجلس شورای اسلامی در دوم اسفند ۹۸ شرکت نکرده و ۳ درصد شرکت کرده‌اند.
  • از شرکت‌کنندگان، ۱درصد به جناح اصولگرا و ۱درصد به جناح اصلاح‌طلب رأی داده‌اند و ۲درصد با وجود مشارکت به هیچ جناحی رأی نداده است
  • دلیل کسانی که در انتخابات شرکت نکرده‌اند: ۶۶درصد تحریم، ۲۰درصد عدم اعتماد به انتخابات، ۸درصد تفاوت نداشتن اصولگرا و اصلاح‌طلب، ۳درصد ناراضی بودن از نامزدها، ۱درصد آشنا نبودن با نامزدها، ۱ درصد به دلیل شیوع کرونا
  • گرایش سیاسی نظردهندگان: ۴درصد اصلاح‌طلب، ۱درصد اصولگرا، ۸۰درصد هیچکدام، ۱۴درصد بی‌پاسخ، ۱درصد نامعلوم
  • رضایت از شرایط و مدیریت کشور: ۹۱درصد بسیار ناراضی، ۵درصد ناراضی، ۱درصد بدون نظر، صفردرصد راضی، ۲درصد بسیار راضی
  • رأی به نظام جمهوری اسلامی در یک رفراندوم آزاد: ۹۱درصد نه، ۷درصد با توجه به شرایط تصمیم می‌گیرم، ۲درصد آری
  • رأی در انتخابات ریاست جمهوری ۹۶: ۴۶درصد به حسن روحانی، ۳ درصد به ابراهیم رئیسی، ۴۸درصد رأی نداده، ۳درصد رأی سفید یا باطله

 این ارقام چه می‌گویند؟

استقبال از این نظرخواهی و نگاهی به ارقام بالا از جمله  نکات زیر را روشن می‌کند:

  • هزاران تن از ایرانیان خارج از کشور با اینکه در انتخابات مجلس شورای اسلامی نمی‌توانند شرکت بکنند اما علاقمند به مشارکت در این نظرخواهی بوده و به پرسش‌های آن پاسخ داده‌اند. نظرهای آنها در آمار بالا در نظر گرفته نشده و این ارقام فقط مربوط به ایرانیان داخل کشور است.
  • شرکت‌کنندگان بر اساس سیستم گلوله برفی و همچنین داده‌کاوی یا Data Mining شهروندان عادی با نقطه نظرهای متفاوت هستند.
  • اگرچه در ایران برخی مقامات صحبت از رأی‌گیری الکترونیک کردند اما هیچ رأی‌گیری الکترونیکی انجام نشده و نظردهندگانی که در انتخابات نیز شرکت کرده‌اند شخصا رأی خود را به صندوق انداخته‌اند.

 معانی و پیامدهای سیاسی و اجتماعی این ارقام

آمار به دست آمده به روشنی نشان می‌دهد:

  • نافرمانی مدنی در جامعه جریان دارد و مردم این‌بار با عدم حضور در حوزه‌های رأی‌گیری، قدرت خود را به نمایش گذاشتند. آنها این انتخابات را تحریم و مشروعیت جمهوری اسلامی ایران و همچنین قوه مقننه آن را با پرسش روبرو کردند.
  • افرادی که در مجلس حضور دارند نمایندگان مردم نیستند. مجلس «خانه ملت» نیست. قدرت واقعی در دست مردم است.
  • برخلاف تبلیغاتی که جناح اصلاح‌طلب به آن دامن می‌زند، تحریم انتخابات و عدم مشارکت در آن، بر رأی اصولگرایان اضافه نکرده بلکه از یکسو نظردهندگان هر دو را مشابه هم می‌دانند و از سوی دیگر نظردهندگانی که در انتخابات شرکت کرده‌اند، به هر دو رأی داده‌اند.
  • مردم برای عمل به رهبر و رهبری نیاز ندارند. رفتار مردم در انتخابات ۲ اسفند ۹۸ همگرایی ارگانیک آنها را به نمایش گذاشت.
  • یکی از مهمترین نتایج این نظرخواهی و رفتار مردم در دوم اسفند ۹۸ با مشارکت حدود ۸درصدی این است که تقریبا دو و نیم میلیون نفر از نزدیک به ۵۸ میلیون شهروند واجد شرایط رأی دادن طرفدار جمهوری اسلامی ایران هستند. به این ترتیب، مجلسی که تشکیل می‌شود، مجلسِ اقلیت است و نمی‌تواند قوانین داخلی یا پیمان‌های منطقه‌ای و بین‌المللی را به نام و نمایندگی مردم ایران به تصویب برساند. اگر مجلس اقلیتی شورای اسلامی قوانین و یا پیمان‌هایی را تصویب کند، مردم ایران حق دارند هر زمان که شرایط اعمال قدرت را داشتند آنها را لغو کنند. برای مثال تصویب «رژیم حقوقی دریای خزر» توسط این مجلس اقلیتی از درجه اعتبار ساقط است.

این نظرسنجی پروژه ققنوس ایران به همراه پنج بررسی تجربی دیگر که انجام شده است به روشنی نشان می‌دهد که جمهوری اسلامی ایران با شش بحران بنیادی روبروست:

۱-مدیریت و هدایت جامعه
۲-سوخت و انرژی
۳-قانونگذاری (قوه مقننه)
۴-ناآرامی‌های اجتماعی
۵-مشروعیت
۶-اقتصاد

اعداد و ارقامی که درباره نظرخواهی ۱اسفند۹۸ آمده‌اند، نتایج اولیه هستند و نتایج نهایی پس از پایان نظرخواهی مورد پایش و تعدیل قرار خواهد گرفت و گزارش آن توسط ققنوس منتشر خواهد شد.